Người phụ nữ gác chắn và 14 năm lặng lẽ giữ bình yên cho những chuyến tàu
Mỗi ngày, khi thành phố còn chưa kịp thức giấc, tại trạm gác đường sắt Thạch Bàn (quận Long Biên, Hà Nội) đã có một người phụ nữ lặng lẽ vào ca trực. Suốt 14 năm qua, chị Nguyễn Thị Hợi cần mẫn đứng bên đường ray, dõi theo từng chuyến tàu, giữ an toàn cho dòng người qua lại. Công việc tưởng chừng giản đơn nhưng phía sau đó là sự tập trung, trách nhiệm và cả những hy sinh thầm lặng của một “bông hoa” bên đường sắt.
Khi thành phố vẫn còn chìm trong sự tĩnh lặng của buổi sớm, tại trạm gác đường sắt Thạch Bàn (phường Long Biên, Hà Nội), chị Nguyễn Thị Hợi đã bắt đầu một ca trực mới. Trong căn phòng nhỏ cạnh đường ray, người nữ nhân viên gác chắn lặng lẽ quan sát tín hiệu tàu, điều tiết giao thông và chuẩn bị cho những lần thanh chắn hạ xuống. Công việc ấy đã trở thành nhịp sống quen thuộc của chị suốt 14 năm qua.
“Làm nghề này không đơn giản đâu. Nếu không vì yêu nghề thì chắc tôi cũng khó gắn bó lâu như vậy”, chị Hợi chia sẻ.
Với chị, công việc gác chắn không chỉ là nhiệm vụ thường nhật mà còn là trách nhiệm lớn lao. Mỗi chuyến tàu an toàn đi qua, mỗi dòng xe cộ được lưu thông trật tự sau khi thanh chắn mở lên đều mang lại cho chị cảm giác nhẹ nhõm và tự hào.
Trong căn trạm gác nhỏ, những thiết bị như điện thoại tín hiệu, bảng điều khiển hay cuốn sổ ghi chép đã trở thành “bạn đồng hành” quen thuộc. Mỗi khi nhận tín hiệu tàu sắp tới, chị phải nhanh chóng quan sát hai phía giao thông, đảm bảo không còn phương tiện nào cố vượt qua trước khi hạ thanh chắn.

Công việc tưởng như đơn giản nhưng đòi hỏi sự chính xác gần như tuyệt đối. Chỉ cần một phút lơ là cũng có thể gây nguy hiểm cho đoàn tàu và người tham gia giao thông. Vì vậy, trong mỗi ca trực kéo dài 12 tiếng, chị Hợi luôn giữ sự tập trung cao độ. Từ lúc nhận tín hiệu tàu đến khi đoàn tàu đi qua và thanh chắn được nâng lên, mọi thao tác đều phải diễn ra đúng quy trình, đúng thời điểm.
“Nghe thì nhẹ nhàng nhưng phải trực suốt 12 tiếng, nhiều khi không ngủ được. Mưa gió, bão bùng vẫn phải làm. Có lúc còn bị người đi đường bực bội vì phải chờ, thậm chí cố tình vượt rào”, chị kể. Dù vậy, sau nhiều năm gắn bó, chị đã quen với áp lực của công việc và luôn cố gắng hoàn thành nhiệm vụ một cách tốt nhất.
Ký ức về những ngày đầu vào nghề vẫn còn in đậm trong tâm trí chị. Thời điểm đó, hệ thống chưa được tự động hóa như hiện nay, thanh chắn chỉ là những thanh ngang đơn giản và việc hạ chắn chủ yếu bằng sức người.
Chị nhớ lại một sự cố xảy ra trong những ngày đầu đi làm. Khi chị và đồng nghiệp vừa kéo thanh chắn xuống thì một thanh niên cố tình chui qua. Không may, người này bị vấp ngã ngay trên đường ray. Trong khoảnh khắc chỉ tính bằng giây, chị hoảng hốt nhưng nhanh chóng lấy lại bình tĩnh, hô hoán mọi người kéo nạn nhân ra khỏi đường ray trước khi đoàn tàu tới.
“Lúc đó tôi vừa sợ vừa lo, nhưng phản xạ phải thật nhanh. Chậm một chút thôi thì hậu quả khó lường”, chị nói. Sự việc ấy trở thành bài học đầu tiên và cũng là kỷ niệm khiến chị luôn nhắc nhở bản thân không được chủ quan trong bất kỳ tình huống nào.
Sau hơn một thập kỷ gắn bó với đường ray và tiếng còi tàu, chị Hợi nhận ra rằng vẻ đẹp của nghề không nằm ở những điều lớn lao mà chính ở sự bền bỉ, tận tụy trong từng ngày làm việc. Dù là dưới nắng gắt mùa hè hay những đêm mưa gió lạnh buốt, chị vẫn lặng lẽ đứng nơi trạm gác, đảm bảo an toàn cho từng chuyến tàu đi qua.
Niềm vui của chị đôi khi rất giản dị: đó là khoảnh khắc nhìn đoàn tàu lướt qua an toàn, là cái gật đầu cảm ơn của người đi đường hay đơn giản chỉ là cảm giác hoàn thành trọn vẹn một ca trực.

Không chỉ là nơi làm việc, trạm gác nhỏ còn trở thành “mái nhà thứ hai” của những người gác tàu. Những ca trực kéo dài 12 tiếng khiến họ dành phần lớn thời gian bên nhau. Vì thế, giữa căn phòng nhỏ cạnh đường ray, các đồng nghiệp thường cùng nhau chuẩn bị những bữa cơm giản dị.
Một chiếc bếp nhỏ, vài món ăn quen thuộc nhưng bữa cơm luôn rộn ràng tiếng nói cười. Sau những giờ làm việc căng thẳng, đó là khoảng thời gian để mọi người nghỉ ngơi, trò chuyện và động viên nhau tiếp tục ca trực.
Nhờ sự vun vén của chị Hợi, trạm gác luôn gọn gàng, sạch sẽ. Những góc nhỏ được sắp xếp ngăn nắp, tạo cảm giác ấm áp như chính ngôi nhà của họ.
Đặc thù công việc khiến nhiều nhân viên gác chắn phải làm việc xuyên lễ, Tết. Khi nhiều gia đình quây quần bên nhau, họ vẫn phải có mặt tại trạm gác để đảm bảo an toàn cho các chuyến tàu. Vì vậy, những dịp sum họp trọn vẹn với gia đình đôi khi trở thành điều xa xỉ.
Ở nơi giao cắt giữa đường ray và phố xá, chị vẫn đứng đó, lặng lẽ quan sát, nâng lên – hạ xuống những thanh chắn quen thuộc. Và trong nhịp điệu đều đặn của những chuyến tàu qua lại, hình ảnh người nữ gác chắn tận tụy ấy vẫn âm thầm tỏa sáng như một “bông hoa” bình dị của ngành đường sắt.
Hải Long